ทำความเข้าใจแบบประเมินของคุณ

ทำความเข้าใจแบบประเมินของคุณ · 02

เหตุใดพฤติกรรมที่คล้ายกันจึงอาจมาจากแรงจูงใจทางเอ็นเนียแกรมที่ต่างกัน

คนสองคนอาจกระทำการสิ่งเดียวกันทุกประการด้วยเหตุผลที่แตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง การสำรวจความหมายเบื้องหลังการกระทำจะช่วยให้การสนทนาเรื่องเอ็นเนียแกรมมีประโยชน์ยิ่งขึ้นและลดการยึดติดกับภาพจำ

ใช้เวลาอ่าน 6 นาที

ประเด็นสำคัญ

ภายใต้กรอบการทำงานของเอ็นเนียแกรมที่แบบประเมิน iEQ9 ใช้นั้น คำอธิบายลักษณ์มุ่งเน้นไปที่รูปแบบแรงจูงใจที่เกิดขึ้นซ้ำๆ ควบคู่ไปกับพฤติกรรม การกระทำเพียงครั้งเดียวย่อมไม่เพียงพอที่จะระบุลักษณ์ของบุคคลได้ บริบท คำอธิบาย และแบบแผนโดยรวมของบุคคลนั้นคือสิ่งสำคัญ

เริ่มต้นจากการกระทำ แล้วจึงสำรวจความหมายเบื้องหลัง

พฤติกรรมเป็นสิ่งที่มองเห็นได้ ไม่ว่าจะเป็นการอาสาทำงาน การตรวจสอบรายละเอียด การพูดขึ้นก่อน หรือการหลีกเลี่ยงความเห็นต่าง แต่แรงจูงใจเบื้องหลังนั้นมองไม่เห็น เอ็นเนียแกรมอธิบายรูปแบบแรงจูงใจ 9 รูปแบบ และการกระทำเดียวกันก็อาจมาจากแรงจูงใจที่แตกต่างกันได้หลายรูปแบบ [1]

ลองพิจารณาเพื่อนร่วมงานสามคนที่อยู่ดึกเพื่อทำงานโครงการเดียวกันให้เสร็จ คนหนึ่งไม่อาจกลับบ้านได้ตราบใดที่ยังอาจมีข้อผิดพลาดหลงเหลืออยู่ อีกคนหนึ่งให้คำมั่นสัญญากับทีมไว้และจะไม่ยอมผิดสัญญา ส่วนคนที่สามกำลังคำนึงถึงว่างานที่ไม่เสร็จสมบูรณ์จะส่งผลต่อภาพลักษณ์อย่างไร พฤติกรรมนั้นเหมือนกันทุกประการ แต่สิ่งที่สำคัญสำหรับแต่ละคนนั้นแตกต่างกัน

สถานการณ์ก็เป็นปัจจัยสำคัญเช่นกัน ปริมาณงาน บรีฟงานที่ไม่ชัดเจน หรือกำหนดส่งที่ผู้อื่นกำหนดขึ้น สามารถอธิบายการทำงานดึกได้โดยไม่ต้องอาศัยบุคลิกภาพเข้ามาเกี่ยวข้อง ด้วยเหตุนี้ การกระทำเพียงอย่างเดียวจึงไม่อาจชี้ขาดลักษณ์ได้

คำถามเพื่อสำรวจตนเอง

แทนที่จะด่วนสรุปว่า “ฉันอยู่ดึก ฉันจึงต้องเป็นลักษณ์นี้” ให้ลองถามตนเองว่า “อะไรคือสิ่งที่ฉันรู้สึกว่าเป็นเรื่องสำคัญที่สุด ฉันกำลังพยายามปกป้องหรือบรรลุสิ่งใด และความกังวลในลักษณะเดียวกันนี้ปรากฏในสถานการณ์อื่นที่แตกต่างกันหรือไม่”

ลักษณ์ที่มีลักษณะภายนอกคล้ายคลึงกัน

ลักษณ์บางคู่มักถูกสับสนอยู่เสมอเนื่องจากพฤติกรรมมีความทับซ้อนกัน ความแตกต่างอยู่ที่ว่าพฤติกรรมนั้นทำไปเพื่อสิ่งใด

การตรวจสอบรายละเอียด: ลักษณ์ 1 และลักษณ์ 6
นักอุดมคติเคร่งครัดตรวจสอบเพราะงานควรจะต้องถูกต้อง ส่วนผู้จงรักภักดีนักสงสัยตรวจสอบเพราะเกรงว่าอาจมีสิ่งใดผิดพลาด ฝ่ายหนึ่งกำลังวัดผลเทียบกับมาตรฐาน ขณะที่อีกฝ่ายกำลังเตรียมพร้อมรับมือกับความเสี่ยง
การขับเคลื่อนสู่ผลลัพธ์: ลักษณ์ 3 และลักษณ์ 8
ผู้มุ่งสำเร็จเชิงแข่งขันผลักดันเพื่อให้บรรลุเป้าหมายและเพื่อให้ผู้อื่นมองเห็นความสำเร็จ ผู้ท้าทายเชิงรุกผลักดันเพื่อรักษาความแข็งแกร่งและควบคุมสิ่งที่เกิดขึ้น ลองถามตนเองว่าอุปสรรคมีความหมายอย่างไร หมายถึงความล้มเหลว หรือการสูญเสียการควบคุม
การให้ความสำคัญกับผู้อื่นก่อน: ลักษณ์ 2 และลักษณ์ 9
ผู้ช่วยเหลือที่ใส่ใจเข้าหาผู้อื่นเพื่อเป็นที่ต้องการและได้รับการเห็นคุณค่า ผู้ประนีประนอมที่ปรับตัวคล้อยตามผู้อื่นเพื่อรักษาความกลมเกลียว ฝ่ายหนึ่งแสวงหาการเชื่อมต่อ ขณะที่อีกฝ่ายหลีกเลี่ยงความขัดแย้ง
การถอยห่าง: ลักษณ์ 5 และลักษณ์ 9
ผู้เชี่ยวชาญสุขุมถอยห่างเพื่อคิดไตร่ตรองและปกป้องเวลาตลอดจนพลังงาน ผู้ประนีประนอมที่ปรับตัวถอยห่างเพื่อรักษาความสบายใจและไม่ให้ถูกรบกวน ลองถามตนเองว่าการถอยห่างนั้นทำไปเพื่อปกป้องสิ่งใด
การทำงานล่วงเวลาเป็นประจำ: ลักษณ์ 1 และลักษณ์ 3
นักอุดมคติเคร่งครัดจะทำต่อไปจนกว่างานจะได้มาตรฐาน ผู้มุ่งสำเร็จเชิงแข่งขันจะทำต่อไปจนกว่าจะบรรลุเป้าหมาย ลองถามตนเองว่าสิ่งใดยากจะยอมรับได้มากกว่ากัน ระหว่างงานที่ล่าช้า หรืองานที่มีข้อบกพร่อง

สิ่งเหล่านี้เป็นเพียงแนวโน้ม มิใช่กฎเกณฑ์ตายตัว แต่ช่วยแสดงให้เห็นถึงแนวคำถามที่ใช้จำแนกลักษณ์หนึ่งออกจากอีกลักษณ์หนึ่ง

เมื่อลักษณ์ย่อยดูคล้ายกับอีกลักษณ์หนึ่ง

ในแต่ละลักษณ์จากทั้งเก้าลักษณ์จะมี 3 ลักษณ์ย่อย ซึ่งเกิดขึ้นเมื่อลักษณ์นั้นผสมผสานเข้ากับสัญชาตญาณหลัก ได้แก่ การรักษาตัวรอด สังคม หรือแบบหนึ่งต่อหนึ่ง สิ่งนี้นำไปสู่ 27 ลักษณ์ย่อยตามที่ Dr Claudio Naranjo ได้อธิบายไว้ ซึ่งเป็นแบบจำลองที่แบบประเมิน iEQ9 นำมาใช้ [1]

ในแต่ละลักษณ์ ลักษณ์ย่อยหนึ่งในสามลักษณ์จะเป็นประเภทตรงกันข้าม แม้ว่าจะมีแรงจูงใจหลักเหมือนกับอีกสองลักษณ์ย่อย แต่พฤติกรรมกลับสวนทางกับสิ่งที่คาดหวังจากลักษณ์นั้นๆ และอาจดูเหมือนเป็นอีกลักษณ์หนึ่งไปเลย ประเภทตรงกันข้ามจึงมักเป็นจุดที่การระบุลักษณ์จากพฤติกรรมเพียงอย่างเดียวเกิดความผิดพลาดได้บ่อยที่สุด [2]

ลักษณ์ประเภทตรงกันข้ามลักษณะที่อาจปรากฏ
ลักษณ์ 1, นักอุดมคติเคร่งครัดหนึ่งต่อหนึ่งแสดงความโกรธและความหงุดหงิดอย่างเปิดเผยมากกว่าคนลักษณ์หนึ่งทั่วไป พร้อมด้วยแรงผลักดันที่จะปฏิรูปผู้คนหรือสังคม
ลักษณ์ 2, ผู้ช่วยเหลือที่ใส่ใจการรักษาตัวรอดลังเลที่จะทำสิ่งต่างๆ เพื่อผู้อื่นมากกว่า มีเสน่ห์และค่อนข้างขี้อาย อาจถูกเข้าใจผิดว่าเป็นลักษณ์เจ็ดหรือลักษณ์หกได้
ลักษณ์ 3, ผู้มุ่งสำเร็จเชิงแข่งขันการรักษาตัวรอดไม่ชอบโอ้อวดความสำเร็จและหลีกเลี่ยงการสร้างภาพลักษณ์ แต่ยังคงต้องการการยอมรับในความทุ่มเททำงานหนัก
ลักษณ์ 4, ผู้สร้างสรรค์ลุ่มลึกการรักษาตัวรอดอดทน แบกรับความยากลำบากอย่างเงียบๆ แทนที่จะแสดงอารมณ์อย่างหวือหวา
ลักษณ์ 5, ผู้เชี่ยวชาญสุขุมหนึ่งต่อหนึ่งอบอุ่นและแสดงอารมณ์มากกว่าคนลักษณ์ห้าทั่วไป โดยมองหาคู่ชีวิตหรือมิตรที่เข้าใจตนเองอย่างแท้จริง
ลักษณ์ 6, ผู้จงรักภักดีนักสงสัยหนึ่งต่อหนึ่งกล้าหาญและกล้าแสดงออก มุ่งเข้าหาสิ่งที่ตนหวาดกลัว อาจถูกเข้าใจผิดว่าเป็นลักษณ์แปดได้
ลักษณ์ 7, ผู้มีวิสัยทัศน์กระตือรือร้นสังคมโอบอ้อมอารีและมีจิตบริการ ยอมละทิ้งความต้องการของตนเองเพื่อกลุ่ม อาจถูกเข้าใจผิดว่าเป็นลักษณ์สองได้
ลักษณ์ 8, ผู้ท้าทายเชิงรุกสังคมใช้อำนาจและอิทธิพลเพื่อรับใช้ผู้อื่น มีความจงรักภักดีและคอยปกป้องดูแล อาจดูคล้ายกับลักษณ์สอง
ลักษณ์ 9, ผู้ประนีประนอมที่ปรับตัวสังคมทุ่มเทและทำงานหนักเพื่อกลุ่ม มักทำหน้าที่เป็นผู้ไกล่เกลี่ยหรือผู้อำนวยความสะดวก

แบบประเมิน iEQ9 จะรายงานลักษณ์ย่อยควบคู่ไปกับลักษณ์หลักของคุณ งานวิจัยที่เผยแพร่แล้วครอบคลุมมาตรวัดลักษณ์หลักทั้งเก้าลักษณ์ ส่วนงานวิจัยในระดับลักษณ์ย่อยนั้นอยู่ในแผนงาน อ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับ 27 ลักษณ์ย่อย

บทบาทหน้าที่อาจส่งผลต่อพฤติกรรมที่คุณแสดงออก

ผู้จัดการอาจเรียนรู้ที่จะพูดอย่างเด็ดขาดเพราะบทบาทหน้าที่บังคับ ผู้ดูแลอาจให้ความสำคัญกับผู้อื่นก่อนเพราะมีผู้ที่ต้องการความช่วยเหลืออย่างแท้จริง บุคคลที่อยู่ในกลุ่มคนที่ไม่คุ้นเคยอาจเงียบขรึมลงอย่างผิดปกติ สิ่งเหล่านี้ไม่ใช่ลักษณ์

เอ็นเนียแกรมแยกแยะสิ่งที่บุคคลแสดงออกในที่ทำงานออกจากแรงจูงใจเบื้องลึก สิ่งนี้มีประโยชน์ต่อการทำความเข้าใจตนเอง แต่ไม่ใช่การอนุญาตให้ไปตัดสินหรือบอกผู้อื่นว่าเหตุผลที่ซ่อนอยู่ของพวกเขาคืออะไร คำอธิบายจากเจ้าตัวย่อมมีความสำคัญเป็นอันดับแรกเสมอ

ตัวอย่างประกอบ

เพื่อนร่วมงานกล่าวว่าหัวหน้าทีมเป็นคนชอบควบคุม เพราะเธอมักนำรายงานของทุกคนไปเขียนใหม่ก่อนจะส่งออกไป ในตอนแรกเธอถูกมองว่าเป็นผู้ท้าทายเชิงรุก แต่เมื่อถูกถามว่าสิ่งใดที่ทำให้เธอกังวลเกี่ยวกับรายงานที่ยังไม่ได้แก้ไข เธอไม่ได้พูดถึงเรื่องอำนาจเลย แต่กลับพูดถึงข้อผิดพลาด และสิ่งที่ลูกค้าจะมองหากพบข้อผิดพลาดที่มีชื่อของเธอปรากฏอยู่

การสนทนาจึงเปลี่ยนจาก “การปล่อยวางการควบคุม” มาเป็น “มาตรฐานใดที่ดีเพียงพอ และใครเป็นผู้ตัดสิน” พฤติกรรมนั้นเหมือนเดิม แต่คำถามที่มีประโยชน์กลับแตกต่างออกไป

ตั้งคำถามถึงแบบแผนที่เกิดขึ้นซ้ำๆ

การสนทนาที่มีประโยชน์จะเปลี่ยนผ่านจากคำอธิบายทั่วไปไปสู่ประสบการณ์ที่เป็นรูปธรรม คำถามเพื่อการสำรวจประกอบด้วย:

  • สิ่งใดมักดึงดูดความสนใจของคุณเมื่อมีเหตุการณ์สำคัญเกิดขึ้น
  • ผลลัพธ์ใดที่คุณพยายามอย่างยิ่งยวดที่จะป้องกันไม่ให้เกิดขึ้น และเพราะเหตุใด
  • สิ่งใดที่ทำให้รู้สึกยากลำบากในการยอมรับความช่วยเหลือ การกำหนดขอบเขต หรือการเปลี่ยนทิศทาง
  • ความกังวลในลักษณะเดียวกันนี้ปรากฏที่ใดบ้างในการทำงาน ความสัมพันธ์ และชีวิตประจำวัน
  • ตัวอย่างใดบ้างที่ท้าทายความเข้าใจเกี่ยวกับตนเองในปัจจุบันของคุณ

ไม่มีคำตอบใดเพียงคำตอบเดียวที่จะชี้ขาดลักษณ์ได้ รูปแบบที่เกิดขึ้นซ้ำๆ ทั้งในที่ทำงาน ที่บ้าน และในความสัมพันธ์ คือสิ่งที่มีค่าควรแก่การติดตามสำรวจ

ใช้ความเข้าใจเชิงลึกเพื่อเพิ่มทางเลือกให้กับตนเอง

คุณค่าต่อการพัฒนาเกิดขึ้นจากการตระหนักรู้ถึงรูปแบบได้เร็วพอที่จะเลือกการตอบสนองได้ บุคคลที่แบกรับภาระเกินตัวซ้ำแล้วซ้ำเล่าอาจลองสำรวจว่าสิ่งใดทำให้การปฏิเสธเป็นเรื่องยาก พวกเขารับรู้ขีดจำกัดของตนเองอย่างไร และขอบเขตที่นำไปใช้ได้จริงมีลักษณะอย่างไร

การสำรวจดังกล่าวสามารถนำไปสู่การทดลองปฏิบัติ ไม่ว่าจะเป็นการขอความชัดเจนก่อนจะรับปาก การแจ้งขีดจำกัด หรือการตรวจสอบข้อสันนิษฐานกับผู้ที่เกี่ยวข้อง เป้าหมายคือการเชื่อมโยงความเข้าใจเชิงลึกเข้ากับการกระทำที่สามารถสังเกตและสะท้อนคิดได้

รายงาน iEQ9 มอบโครงสร้างให้กับการสนทนานี้ โดยให้ข้อมูลรูปแบบแรงจูงใจเพื่อนำไปเทียบเคียงกับประสบการณ์ของคุณเอง ซึ่งทำได้ดีที่สุดร่วมกับผู้เชี่ยวชาญที่ได้รับการรับรอง รายงานนี้มีไว้เพื่อการโค้ชและการพัฒนา และไม่ควรนำลักษณ์มาเป็นเครื่องตัดสินความสามารถหรือความเหมาะสมในการทำงานของบุคคลใดเด็ดขาด

แหล่งข้อมูลและขอบเขต

  1. Integrative Enneagram Solutions Limited. คู่มือสถิติ iEQ9 ฉบับปี 2026.07, หัวข้อ 2.1, 2.3 และ 15.2–15.3: กรอบการทำงานด้านแรงจูงใจ แบบจำลอง 27 ลักษณ์ย่อย และข้อจำกัดของการรายงานตนเอง ดูขอบเขตและข้อจำกัดของงานวิจัย
  2. Integrative Enneagram Solutions. 27 ลักษณ์ย่อยของเอ็นเนียแกรม ซึ่งรวมถึงประเภทตรงกันข้ามของแต่ละลักษณ์
Dirk Cloete
ผู้พัฒนา iEQ9

Dirk Cloete

Dirk Cloete คือผู้ก่อตั้ง Integrative Enneagram Solutions และผู้พัฒนาแบบประเมิน iEQ9 เขาได้เข้ารับการฝึกอบรมโดยตรงกับ Dr Claudio Naranjo เป็นเวลาสามปี และยังได้รับการฝึกอบรมร่วมกับ Cynthia Merchant, Dr Beatrice Chestnut, Ginger Lapid-Bogda, Dr Jerry Wagner, Russ Hudson, Kathleen Stinnett, Dr Lee Kingma, Dr R. Karl Hebenstreit และ Dr Robert Barnes

เขาเคยดำรงตำแหน่งในคณะกรรมการบริหารระดับโลกของ International Enneagram Association (IEA) และมีผลงานตีพิมพ์ในวารสารของ IEA อ่านประวัติฉบับเต็มของ Dirk

สำรวจการเรียนรู้ของคุณต่อไป

สำรวจว่าแบบประเมินสามารถช่วยสะท้อนแรงจูงใจ จุดแข็ง และแนวทางการพัฒนาของคุณได้อย่างไร

ทำความเข้าใจ iEQ9

สำรวจลักษณ์ของคุณด้วย iEQ9 · การรับรองวิทยฐานะผู้ประกอบวิชาชีพ · ทีมและองค์กร